Son yıllarda insanlarda spor ve egzersiz yapmaya ilginin arttığını belirten Acıbadem Maslak Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji, Spor Yaralanmaları, Ayak Cerrahisi Uzmanı Doç. Dr. Metin Uzun, “Ülkemizde; futbol, basketbol, tenis, yüzme, bisiklet ve koşu en sık yapılan sporlar olarak karşımıza çıkmakla beraber bazen yapılan hatalar yüzünden çeşitli yaralanmalarla karşı karşıya kalınmaktadır. Bu nedenle spora başlayacakların mutlaka dikkat etmeleri gereken kurallar bulunuyor” diyor. Doç. Dr. Metin Uzun, spor yaparken yaralanmalara maruz kalmamak için uyulması gereken 8 kuralı ise şöyle anlatıyor: Mutlaka muayene olun: Spor yapmaya başlamadan önce, sağlık kontrollerinin yapılması şart. Kontroller yapılmadan, aşırı zorlayıcı sporların yapılması sonucunda, sıklıkla kalp rahatsızları ortaya çıkıyor. Önce ısının: Spora başlamadan önce iyice ısınmak, kas boyunu gererek uzatmak şart. Aksi halde çok sık olarak lif atması denilen kas yırtıkları ile karşılaşabilirsiniz. Uygun ekipman kullanın: Her spor branşına uygun ekipmanlar kullanın ve gerektiği takdirde bunların ayarlarını yapmayı ihmal etmeyin. Bisiklete biniyorsanız sele-boy ayarını, koşuyorsanız veya tenis oynuyorsanız uygun ayakkabı ve raket seçimini, kayak yapıyorsanız kask kullanımını, kişiye uygun board veya kayak takımının boy oranının seçimini yapın.
Aç karnına spor yapmayın: Spor öncesi kompleks karbonhidrat denilen, şekerin kana yavaş karışmasını sağlayan besinler tüketin. Aksi halde spor sırasında kan şekeri düşüyor bu da yaralanma riskini artırıyor. Spor esnasında mutlaka su için: Spor yapanlarda genellikle, spor esnasında alınan sıvının mide şişkinliğine yol açtığı, bunun da sportif kapasiteyi azalttığı düşüncesi oluyor. Ancak bilimsel çalışmalar tam tersini gösteriyor. Yeterli sıvı tüketimi olmazsa, hem yaralanma riski artıyor, hem de sportif kapasite düşüyor. Protein tüketin: Spor sonrası beslenme için protein içerikli besinler tüketin. Aksi halde vücudun ihtiyacı olan protein ihtiyacı, protein deposu olan kaslarımızdan sağlanıyor. Bu da kas gücünü artırmak için spor yaparken, kas kaybına yol açıyor. Temponuzu yavaş yavaş artırın: Spor yaptıkça vücutta salgılanan çeşitli hormonlar sayesinde daha fazla spor yapma isteği ortaya çıkıyor. Bazen de çeşitli müsabakalara hazırlanma aşamasında, hazırlık süresi kısa olduğu zaman hızlı yüklenmeler yapılabiliyor. Oysa bu tarz antrenman yüklenmeleri ‘stres kırığı’ denilen yüklenme kırıklarına yol açıyor. Bu nedenle temponuzu yavaş yavaş artırın.
Çevre koşullarına dikkat edin: Daha sağlıklı ortamlarda yapılan spor, insanların psikolojisini olumlu yönde etkileyerek, egzersiz yapmanın devamlılığını sağlıyor. Uygun alanlar olmadığı zaman -bakımsız ve bozuk zeminli halı sahalar ya da beton zeminde koşulması- yaralanma ihtimalini artırdığından çevre koşullarına dikkat edin. KİLO VERMEK İÇİN YAPIYORSANIZ... İnsanların bazen kilo vermek için de spor ve egzersiz yapmaya başladıklarını söyleyen Doç. Dr. Metin Uzun, “Kilo vermek için spor yapanlara tavsiyemiz, muhakkak diyetisyen eşliğinde gidilmesi olmaktadır. Aç kalarak spor yaptığımızda, düşen kalori ve enerji alımı, daha çabuk sakatlıklara yol açmaktadır. Uygun beslenenlerde ise, kilo kaybı olmadığı zaman insanlar sporu bırakmaktadır. Bu kişilerde; takip, kilodan çok, beden üzerinden yapılmalıdır. Yapılan egzersizler ile yağ yıkımı ve kas yapımı artmaktadır. Bu da daha fit olmamızı sağlamaktadır” şeklinde konuşuyor.