Sorunları Çözerken Nasıl Konuşup Dinlemeliyiz?

Genellikle eş, aile, çocuk ya da yakın arkadaşlarımızla bir sorun yaşadığımızda sorunun sürekli karşımızdaki kişiden kaynaklandığından bahsederiz. İletişim problemi yaşanması sonrasında birey karşı taraftaki kişi tarafından anlaşılmadığı hissini yoğun bir şekilde yaşar. Bu gibi durumlarda karşı tarafın hatalı olduğu yönünde bir düşünce benimsenir. Etrafımızdaki kişilerle yaşanılan iletişim problemlerini en aza indirmek istiyorsak öncelikle bakış açımızı değiştirmeliyiz. Eğer ortada bir sorun varsa bu sorunun yaşanmasında iki tarafın da katkısı olduğunu benimsemek var olan problemi çözmek için atılan önemli bir adımdır. Yaşadığımız ilişkilerde mutlu olmak istiyorsak iletişim problemlerinde oluşan sorunların sorumluluğunu almalıyız. Karşı tarafın ne hissettiğini, problemin ne olduğunu anlamak ve ilişkide yaşanan problemleri en aza indirmek için yapılması gerekenler karşı tarafı etkili bir şekilde dinlemek ve konuşmaktır. Karşı Tarafı Nasıl Dinlemeliyiz Dinlemek bir beceridir. Aslında dinlemek bireyin önce kendisine sonra karışışındakine saygı duymasıdır. Sağlıklı ve mutlu bir iletişim süreci için karşıdaki bireye saygı duymak şarttır. Birey kendisine saygı duyarsa olumlu ve olumsuz özelliklerinin farkına varır. Böylelikle etrafındakilere karşı kendini daha az savunur. Daha az savunucu tutumuma girmek kişinin önce kendini daha sonra da etrafındakileri kabullenmesini kolaylaştırır. Karşımızdaki kişi kimse onu anlayabilmek için onu yargılamadan dinlemek gerekmektedir. Dinleme becerisi konuşma, yazma ve okuma gibi sonradan öğrendiğimizi bir beceridir. Yargılamadan dinlemek, olaylara karşı tarafın açısından bakmayı kolaylaştırır. Konuşma sırasında karşımızdaki kişiyi etkin bir şekilde dinlemeliyiz. Her dinleyiş etkin dinlemek değildir. Dinlerken kafamızdan başka düşüncelere dalmak, ya da cevap vermek için dinlemek iletişimi koparır.  Burada önemli olan tek olay sadece dinlemek değildir. Dinlerken karşılığında yine doğru ifadelerle düşünceleri sunmak da dinlemek kadar önemlidir.  İlişkilerde Yapılan Dinleme Hataları

• Dinlemek susmak değildir. Dinlerken karşınızdakinin söylediğini tam olarak anladığınızdan emin olmak için duyduğunuzu netleştirmeye özen gösterin.
• Dinlemek işitmek değildir. Dinlerken göz ilişkisini sürdürmeye özen gösterin.
• Karşıdaki kişiyi dinliyormuş gibi görünüp, başka şeylerle ilgilenme durumu etkili dinleme değildir.
• Bazı insanlar konuşmanın sadece kendileri ile ilgili kısımlarını seçerek dinler, diğer söylenenleri ihmal ederler. Seçerek dinlemek sağlıklı dinleme şekli değildir.
• Bir kişiyi dinlediğiniz zaman kendi düşüncenizden vaz geçip ona tamamen hak vermiş olmuyorsunuz. Dinlemek karşı tarafı anlamak için gösterilen bir çabadır.

Konuşurken Nelere Dikkat Etmeliyiz Konuşurken somut, açık ve net ifadeler kullanmak karşınızdaki kişi ile aranızdaki ilişkiyi zenginleştirir. İlişkinin zenginleşmesi bireylerin aralarına duygu, düşünce ve isteklerini ifade edebilmeyi kolaylaştırır. Karşı taraftaki bireye düşünceler, duygular ifade edilirken neyin nasıl anlatıldığı önemlidir. İletişim sırasındaki kurulan cümlelerin önemli olması kadar, bireylerin duruşları, mimikleri, iletişim esnasında kullandıkları beden dili konuşulanların doğru algılanmasında etkilidir.  Bazı insanlar konuşurken duygularını değil düşüncelerini anlatır. Bazı insanlar ise duygularını açıklar. Duyguların açıklanması önemlidir. Duygularını karşı tarafa kolayca açabilen bireylerin kendileri hakkındaki farkındalık düzeyleri yüksektir. Böyle kişiler duygularını açarak karşı tarafın onun duygularını anlamasına yardımcı olur. Konuşma Sırasında Yapılan Hatalar ve İkili İlişkileri Bozan Sağlıksız Diğer Davranışlar

• İmalı yollarla karışışındaki bireye kendini neden mutsuz ettiğini ya da kızdırdığını suçlu hissettirerek anlatmaya çalışmak var olan ilişkinin zedelenmesine neden olur.
• Aşırı konuşmak. Net ve tam konu ile ilgili konuşmaya özen gösterin.
• Bireyin karşısındaki kişiye neden kızdığını açık bir dil kullanmak yerine imalı yollarla belli etmesi farklı problemlere davetiye çıkaracaktır.
• Yıkıcı eleştiri. Yıkıcı, yıpratıcı bir şekilde eleştirilmek maruz kalan bireyi hırpalar. Bu durumun sürekliliği ilişkinin sonlanmasına veya problemlerin artmasına neden olur.
• Karşımızdaki kişiyi önemsediği bir şeyden mahrum bırakmaya çalışmak. Özellikle ikili ilişkilerde sorunların çözülmesi için yetişkin bireylerin birbirlerine ceza vermesi etkili bir çözüm bulma yöntemi değildir.

    Uzm.Klinik+Adli Psk. Ebru Çorbacı