MMO "Faaliyetteki gemiler acilen değerlendirilmelidir"

Makina Mühendisleri Odası, başka felaketler olmaması için acil önlem çağrısında bulundu.

MMO'nun açıklaması şu şekilde;

"Yeni bir facia yaşanmadan: bağımsız teknik denetim, yetkin yönetim ve mağdurların haklarının korunması

Yaşanan gemi faciasının ardından yolcuların anlatımları, Makina Mühendisleri Odası üyeleri olan Gemi Makina Mühendisleri ve Uzun Yol kaptanları ile yapılan toplantıda; gemi ile mürettebat belgelerine ilişkin ortaya çıkan sorular, batan geminin survey durumu deniz taşımacılığındaki izin ve denetim düzeninin mesleki gelişimi ve uluslararası denizcilik hukukuna vakıf uzmanlar tarafından denetlenme gereğini ortaya çıkarmıştır. Ülkemizin uluslararası tanınma sorunu, teknik yeterliliğin doğrulanmamasına veya yolcu güvenliğinin belirsiz bırakılmasına gerekçe olmamalı, Ülkemizde bulunan denizcilik uzmanlığından gecikmeden yararlanılmalıdır.

Acil ve bağımsız teknik uzman desteği sağlanmalıdır 

Limanlar Dairesinin teknik kapasitesi; gemi inşa ve gemi makineleri mühendisleri, deneyimli uzak yol kaptanları ve ihtiyaç duyulan diğer denizcilik uzmanlarından mevzuata uygun, şeffaf sözleşmelerle hizmet alınarak derhâl güçlendirilmelidir. Belge tanıma, yetki ve sorumluluk konularında deniz hukuku uzmanlığı da sağlanmalıdır.
Bu ekip, yalnızca meslek unvanına göre değil; ilgili gemi tipleri, survey, emniyet yönetimi ve denetim konularındaki belgelenmiş deneyime göre oluşturulmalıdır. Teknik değerlendirmeler uzmanlarca yapılmalı, uzmanların verecekleri raporlara istinaden de izin, yaptırım ve seferden alıkoyma kararları yasal yetkili makamlarca alınmalıdır. 

Faaliyetteki gemiler acilen değerlendirilmelidir

Öncelikle yolcu taşıyan ve yüksek risk göstergeleri bulunan gemiler için risk esaslı bir denetim programı hemen başlatılmalıdır.

KKTC bayraklı gemiler bayrak idaresinin sorumlulukları çerçevesinde; yabancı bayraklı gemiler ise uygulanabilir liman devleti denetimi ve ulusal yetkiler çerçevesinde incelenmelidir. Denetimlerde özellikle şu hususlar değerlendirilmelidir:

a.    Geminin fiilî yapısının onaylı projelerle uyumu; tadilatlar, su geçirmezlik, stabilite ve yapısal bütünlük.

b.    Can salları, hidrostatik serbest bırakma düzenekleri, bağlantılar, servis kayıtları, tahliye yolları ve yolcu bilgilendirmesi.

c.    Kaptan ve mürettebatın yeterlikleri, belge geçerliliği, görev sınırları ve gerekli tanıma işlemleri.

d.    Klas ve uygulanabilir yasal sertifikaların kapsamı, kısıtlamaları ve açık survey şartları.

e.    Emniyet yönetimi, bakım, arıza, uygunsuzluk, tatbikat ve sefer öncesi kontrol kayıtları.

Emniyet açısından kritik uygunsuzluklar giderilip doğrulanmadan ilgili geminin seferine izin verilmemelidir. Diğer eksiklikler için sorumlu kişi, giderme süresi ve takip yöntemi yazılı olarak belirlenmelidir.

Kaptanlık belgelerinin kabul dayanağı açıklanmalıdır

Honduras tarafından düzenlendiği belirtilen belgenin niteliği açıkça ortaya konulmalıdır: Bu belge asıl yeterlik belgesi midir, başka bir ülkenin yeterliğini tanıyan bir onay mıdır, yoksa farklı bir belge midir?

Başka bir asıl belgeye dayanıyorsa, dayanak belgenin mevcut ve geçerli olup olmadığı düzenleyen makamdan doğrulanmalıdır. Belgenin geminin tonajı, kaptanın görevi, sefer bölgesi ve varsa gemi tipine ilişkin şartları karşılayıp karşılamadığı incelenmelidir. Ayrıca diğer gemi kaptanlarının da yukarıda belirtilen esaslarda incelenmesi şarttır.  Limanlar Dairesi şu soruya belgeleriyle cevap vermelidir: HONDURAS kayıtlı belgeyi KKTC bayraklı bu gemide, bu görev ve bu sefer için hangi mevzuata dayanarak kabul ettiniz?” Asıl belgenin bulunmadığı ve kabul şartlarının bilinmediği yönündeki iddialar araştırılmalı; aynı kabul yönteminin başka gemilerde uygulanıp uygulanmadığı da belirlenmelidir.

Can salları ve tahliye süreci ayrıca araştırılmalıdır

Gemilerin ayrıca bu uzman heyet tarafından “safety equipment certificate standartlarında denetlenmeleri acilen yapılmalı Can sallarının can yeleklerinin yalnızca mevcut olması yeterli değildir; hizmete uygun ve bakımlı olmaları da şarttır. Ayrıca yolculara gemide tehlike anında davranış kuralları ve tahliye kuralları da anlatılmalıdır.

Uzman desteği kalıcı kurumsal yeterliliğe dönüştürülmelidir

Limanlar Dairesi yönetiminde görevin gerektirdiği denizcilik bilgisi, mevzuat hâkimiyeti ve yönetsel yeterlilik belgelenebilir ölçütlerle değerlendirilmelidir. Yetkin denetçiler, yazılı kontrol usulleri, izlenebilir kararlar ve düzenli eğitimle kalıcı bir denetim kapasitesi kurulmalıdır. Sözleşmeli uzman desteği bu kapasite oluşuncaya kadar sürdürülmeli; kamu personeline bilgi aktarımı sözleşmelerin parçası olmalıdır.

Mağdur ailelerin tazminat hakları korunmalıdır

Kazanın gerçekleştiği tarihte geçerli sigorta poliçeleri ve teminatlar gecikmeden temin edilmelidir. Taşıyanın ve diğer olası sorumluların hukuki yükümlülükleri ile P&I ve yolcu sorumluluk teminatları uzman hukukçularca incelenmelidir.

Hükümet, ailelerin bağımsız hukuki yardıma ulaşmasını ve başvuru sürelerinin korunmasını desteklemelidir.

Kamu makamlarının olası sorumluluğu da inceleme dışında bırakılmamalıdır.

Marpol sigorta kapsamı gereği de KKTC gerekli tazminat sürecini başlatmalıdır. Marpol konvansiyonu kapsamında, geminin yakıt tanklarındaki yakıtın denize akması nedeniyle oluşan deniz kirliliğinin çevre bakanlığınca gecikmeden kayıt altına alınması, delillerin toplanması ve tazminat talebi kamu yararına yerine getirilmelidir. “

Sağlanacak acil kamu desteği, ailelerin dava ve tazminat haklarından vazgeçmesi şartına bağlanmamalıdır.

Talebimiz açıktır: Belgelerin varlığıyla yetinilmesin; geçerliliği, kapsamı ve gemideki gerçek karşılığı doğrulansın. Ülkemizde mevcut uzmanlık gecikmeden görevlendirilsin. Yeni bir facia yaşanmadan gerekli önlemler alınsın."