Merkez Bankası Başkanı'ndan açıklama

KKTC Merkez Bankası Başkanı Rifat Günay BRT’de yayınlanan Paradigma programına konuk olarak, hükümetin almış olduğu ekonomik tedbirler paketini ve bankaların uyguladığı kararları değerlendirdi.

Başkan Günay, Koronavirüs salgınından dolayı getirilen yasakları anımsatarak, bu krizin bilindik krizlerden olmadığını söyledi. Gelinen noktada ekonominin küçüleceğini ifade eden Günay, “Daha başındayız inşallah bu virüsü kısa sürede def ederiz” dedi. Virüs salgının ülkeden tamamen yok olduktan sonraki süreçte ise ekonomik kriz etkilerinin uzunca bir süre devam edeceğini vurgulayan Günay, “Bu kriz yönetimini bir bütün görmek lazım. Halkımızın sağlığı için ne gerekiyorsa yapmalıyız. Önceliğimiz insanların işsiz kalmamasıdır. Maaşlarını az ya da çok, almalıdırlar ki ihtiyaçlarını giderebilsinler” dedi. Günay, “2001 yılında kriz yaşadık. 15’e yakın banka batma yaşadı. Devlete yük olamadan katkı yapan tek ve vergi ödeyebilecek tek sektördür bankalar. Bankalar, krizin etkisiyle ciddi zararlar gördü. Öncelikle zorunlu ihtiyaçlar dışındaki iş yerlerinin kapanmasının ardından, bankalarla yapılan toplantıda bu dönemde kimsenin kredisini ödeyemeyeceğini göz önüne alarak, öteledik. Yapılandıralım dedik. Bankalara müracaatlar başladı. Kısmi sokağa çıkma yasağı geldi. Gelen müşteriden zorunlu ötelemeye gidelim dedik. 30 Haziran’a ötelendi kredi taksitleri dedik. Faiz yapılmayacak yanlış anlaşıldı. Kullanım süresini uzatınca ödenmesi lazım. Ana paranın sözleşmedeki faizi neyse onu alacak banka. Taksitler artmasın diye otomatik asgari 6 ay öteleyecek. Bankalar öncelikle bunu yaptı ki insanlar önceliği diğer ihtiyaçlarına versin. Buna paralel olarak bankalarla yapılan temaslar sonucu, işsiz kaldıysa ödemede zorluk çekecek. Ekstrede bin lira harcama yaptıysa 200’ünü ödeyecek. Kalanı faizle ödeyecek. %1’e çektik dedik ki 3 ay boyunca %1 olacak. Gecikme olsa dahi”dedi. Başkan Günay, hükümetin açıkladığı pakette yer alan 100 milyonluk kredi faiz desteği fonu ile ilgili şunları söyledi, “Bu 100 milyonluk fonu yine bankalar karşılıyor. Orada şöyle bir model kurduk. Bankalarımız, her üç ayda bir tasarruf mevduat sigorta fonuna prim yatırıyordu. Yaklaşık 35 milyon civarında. Bankalar bu 100 milyonun 50 milyonunu bu fona yatırmasın ve yeni kurduğumuz kredi desteği fonuna yatırsın dedik. Kalan 50 milyonu da bankalar ekstradan ödesin. Yani bu 100 milyonun tamamı bankalardan gelecek olan paradır.” Günay, bir kısım bankaların alınan kararları uygulamıyor diye bankacılık sektörünün eleştiriler aldığını da kaydederek, “Öyle birşey olamaz. Gece kararname çıkıyor ertesi gün uygulamaya giriyor. Bu zamanla süreçle ilgili birşey. Bunun banka içinde bir çalışma süresi var” dedi.  (BRT)