Dünya 1,5 derece eşiğini geçti mi? İki büyük araştırmadan kritik uyarı

Dünya'nın ortalama sıcaklığı 2024 yılında 1,5 dereceyi aştı. İklim bilimciler, bu seviyenin geçici bir dalgalanma değil, uzun vadeli bir ısınma sürecinin başlangıcı olabileceğini belirtiyor. İki büyük küresel çalışma, Dünya’nın 1,5 derecelik küresel ısınma eşiğini geçtiğini gösteriyor. Bu gelişme, gezegenin ikliminin geri dönüşü zor, hatta belki de geri döndürülemez bir aşamaya girdiğine işaret ediyor. Paris Anlaşması tehlikede mi? 2015 tarihli Paris İklim Anlaşması, insanlığın sera gazı emisyonlarını azaltarak küresel sıcaklık artışını sanayi öncesi seviyelere kıyasla 1,5 derece ile sınırlamasını amaçlıyor. Ancak 2024 yılı itibarıyla Dünya’nın sıcaklıkları bu eşiği aştı. Her ne kadar Paris Anlaşması’ndaki sıcaklık hedefleri kısa vadeli dalgalanmalara değil, uzun yıllara yayılan ortalamalara dayansa da, son iki çalışma 2024’teki rekor sıcaklıkların kalıcı bir ısınma dönemine işaret ettiğini öne sürüyor. İklim bilimcilerin endişesi büyüyor İklim araştırmaları, 2024’ün rekor sıcaklıklarının sadece geçici olmadığını, uzun vadeli bir ısınma sürecinin parçası olduğunu gösteriyor. Avrupa’daki araştırmada, tarihsel ısınma eğilimleri incelendi ve bir kez belirli bir sıcaklık eşiğine ulaşıldığında, takip eden 20 yıl boyunca bu eşiğin de aşıldığı tespit edildi. Kanada’daki araştırmada, 12 ay üst üste sıcaklıkların 1,5 derecenin üzerinde ölçülmesinin, uzun vadede bu seviyede kalınacağının güçlü bir göstergesi olduğu sonucuna varıldı. Her iki çalışma da, sert emisyon azaltımı başlansa bile Dünya’nın 1,5 derece eşiğini geçmeye devam edeceğini gösteriyor. Yanlış yönde ilerliyoruz Bilim insanları onlarca yıldır fosil yakıtların yanmasının küresel ısınmaya neden olduğunu söylüyor. Ancak sera gazı emisyonları düşmek yerine yüzde 50 oranında arttı. Bu da iklim değişikliğini durdurmak için gerekli adımların atılmadığını gösteriyor. 1,5 dereceyi aşan bir dünyada: Deniz seviyeleri yükselmeye devam edecek. Okyanuslar ısınacak, ekosistemler zarar görecek. Aşırı hava olayları (orman yangınları, kuraklık, kasırgalar) sıklaşacak. Küresel ekonomi, iklim krizinin etkileriyle zorlanacak. Araştırmalar, karbon emisyonları sıfıra indirilmeden küresel sıcaklık artışının durdurulamayacağını gösteriyor. Yenilenebilir enerjiye geçiş hızlanırken, daha radikal adımların atılması gerektiği vurgulanıyor. Uzmanlar, gecikilen her yılın iklim değişikliğini geri döndürmeyi zorlaştırdığı konusunda uyarıyor.