BM, AB'yi Cenevre'ye davet etmedi

BM’nin, Cenevre’de 27-29 Nisan’da gerçekleşecek gayriresmî 5+BM konferansına, hatta Genel Sekreter tarafından verilecek yemeğe AB’yi davet etmediği haber verildi. Güney Kıbrıs’ta yayımlanan gazeteler, BM’nin AB’yi Türkiye istemediği için davet etmediği yorumunu yaptı.

Cenevre’de Kıbrıs sorununun çözümünün görüşülmeyeceği, orada müzakerelere de başlanmayacağına dikkat çekilirken masanın, öneri koymak üzere taraflardan beşine de açık olacağı, Genel Sekreter’in tarafların tezlerini dinleyip not edeceği ve yanlış anlamalara mahal vermemek için tezlerin net olarak ortaya konulmasını istediği kaydedildi.

Fileleftheros haberi, “AB’yi Kenara İtiyorlar… (AB) Temsilcisi Guterres’in Cenevre’deki Davetine Bile Çağrı Almadı… Genel Sekreter Konferansı Kıbrıs’ın Geleceği Açısından Dönüm Noktası Görüyor” başlığıyla manşete çekti.

AB’nin önümüzdeki hafta yapılacak bütün görüşmelerin dışında kalacağına hatta Genel Sekreter Antonio Guterres’in katılımcılar için 27 Nisan akşamı vereceği davete bile çağrılmadığına dikkat çekilen habere göre Brüksel gelişmeleri, düşük düzeyde bir temsilci ile uzaktan takip etmeye karar verdi. Cenevre’ye gidecek AB temsilcisi BM binasındaki hiçbir görüşmeye veya Genel Sekreter’in planladığı herhangi başka bir görüşmeye katılmayacak ancak bilgi için taraflarla ikili görüşmeler yapabilecek.

Genel Sekreter müdahil taraflara gönderdiği davetlerde; Cenevre’de Kıbrıs sorununun çözülmesinin hedeflenmediği veya müzakereye başlanmayacağı, sadece ortak çözüm vizyonu bulunup bulunmadığının ortaya çıkarılacağını kaydetti. Masanın müdahil tarafların önerilerine açık olduğu, Genel Sekreter’in taraflarca sunulacak öneri ve fikirleri dinleyip not etmeye ve bunları taraflarla görüşmeye hazır olacağı kaydedildi. Genel Sekreter’in gerekli hallerde –konferansın gayriresmî karakterine uygun- müdahalelerde bulunmaya da hazır olacağı belirtildi.

Habere göre, gayriresmî nitelikte olsa da Cenevre görüşmesinin Kıbrıs’ın geleceği açısından dönüm noktası addediliyor. BM açısından bu görüşme, “hangi noktada olunduğu ve nereye gidilmek istendiğini görmek” hedefini taşıyor.

Genel Sekreter’in Cenevre’de aktif bir rol oynayacağına bunun, 3 günlük konferans programından da anlaşıldığına dikkat çekilen habere göre, 27 Nisan’da müdahil taraflarla ayrı ayrı görüşecek, görüşmelerin ağırlık merkezini iki liderle yapacağı görüşmeler oluşturacak. Guterres konferansın ilk gününde öğlen saatlerinde Cumhurbaşkanı Ersin Tatar’la, akşamüzeri Kıbrıslı Rum lider Nikos Anastaiadis ile görüşecek. Akşam da katılımcılar onuruna davet verecek.

28 Nisan’daki bölüm, beş heyetin katılacağı genel toplantıyla başlayacak; ardından iki lider ve üç garantörle gerek ikili gerek üçlü görüşmeler yapacak, iki lider ile ortak görüşme yapmayı da planlıyor. Bütün müdahillerin katılacağı bir akşam yemeği düzenlenecek.

Genel Sekreter 29 Nisan’da da gerek iki liderle gerek garantör güçlerle ikili temaslarına devam edecek, yeni bir Guterres-Tatar-Anastasiadis ortak görüşmesi daha yapılabilir. Ardından yeniden bütün müdahillerin katılımıyla ortak toplantı gerçekleştirilecek.

Guterres’in gerekmesi halinde -3 günlük görüşmelerinden çıkacak sonuca bağlı olarak- Cenevre’deki kalış süresini uzatmaya hazır olduğunu kaydettiğine dikkat çekilen haberde BM, iki tarafın ortak bir açıklama üzerinde anlaşmaya varmasına ağırlık veriyor. Genel Sekreter bu konuyu iki liderle temaslarında görüşecek, hedeflenen ortak açıklama, Cenevre istişarelerinin konusu olacak.

Alithia ikinci manşet olarak değerlendirdiği habere, “AB’nin Katılımı Olmadan Beşli Konferans… Türk Vetosu sonunda BM Genel Sekreteri Tarafından Kabul Edildi… Avrupalı Temsilci İkili Görüşmeler Yapacak Ancak Beşli Görüşmenin Dışında… Guterres Gerekmesi Halinde Konferans Süresini Uzatmakta Kararlı” başlık ve spotlarını attı.

Genel Sekreter’in sonunda Türk tarafının AB’nin gayriresmî konferansa katılmasına itirazını kabul ederek AB’ye resmi katılım daveti göndermediğini yazan gazete, beşli konferansta, yine Türk tarafının talebiyle BM Güvenlik Konseyi temsilcilerinin de bulunmayacağını kaydetti.

Politis de “Kıbrıs Sorunu… Türkiye AB’yi ‘5+1’ Çizgisinin Dışında Bırakıyor” başlığını attı ve AB adına Cenevre’ye gidecek temsilcinin Avrupa Dış Eylem Dairesi Batı Baklanlar, Türkiye ve Birleşik Krallık Birimi Müdürü Angelina Eichhorst olduğu bilgisini verdi.

TAK